Trwa przygotowanie do budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 w Gdańsku. Najpierw ekshumacje – potem inwestycje

2021-03-12 16:21
Westerplatte
Autor: mat. pras.

W piątek (12.03) na Westerplatte odbyła się konferencja prasowa zorganizowana przez Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, w trakcie której zaprezentowane zostały tegoroczne plany związane z budową Muzeum Westerplatte i Wojny 1939. W trakcie wydarzenia poinformowano zarówno o nadchodzących działaniach inwestycyjnych, a także o przewidzianych pracach archeologicznych i saperskich czy badaniach geofizycznych.

Dyrektor Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku dr Karol Nawrocki mówiąc o nadchodzących planach związanych z Muzeum Westerplatte i Wojny 1939, przekazał informacje o postępie inwestycji:

– Dzielimy się bardzo dobrą informacją, że cały proces inwestycyjny budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 przebiega zgodnie z planem. Już niedługo będziemy mogli zobaczyć kolejne efekty tych działań. Wypełniamy także nasze kolejne zobowiązania. W 2017 r. zadeklarowaliśmy, że nie wyjdziemy, ale też nie damy się wypchnąć z półwyspu Westerplatte, dopóki nie będziemy mieć pełnej wiedzy, że każdy z naszych bohaterów i obrońców Rzeczpospolitej z września 1939 r. został odnaleziony. Na dziś takiej pewności nie mamy, a więc wracamy po swoich, wracamy po polskich bohaterów – rozpoczynamy VII etap badań archeologicznych.

O nadchodzącym pracach powiedział Filip Kuczma, kierownik Działu Archeologicznego Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku:

– Podczas tego etapu skoncentrujemy się na odkryciu i udokumentowaniu reliktów dwóch obiektów ważnych dla funkcjonowania i historii Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, chodzi o Wartownię nr 5 – zniszczoną 2 września 1939 r., w której zginęło co najmniej sześciu polskich żołnierzy – oraz Willę Oficerską. Badania realizujemy, by wypracować koncepcję właściwego i trwałego zabezpieczenia reliktów tych budynków. Te relikty będą eksponowane w strefie wejścia na nowy Cmentarz Wojskowy Żołnierzy Wojska Polskiego na Westerplatte. Będziemy również kontynuować prace w pobliżu miejsca odnalezienia mogił dziewięciu polskich żołnierzy.

CMENTARZ WOJSKOWY ŻOŁNIERZY WOJSKA POLSKIEGO NA WESTERPLATTE

W lutym  br. została podpisana umowa pomiędzy Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, a pracownią NM Architekci z Warszawy, w ramach której zwycięski zespół przygotuje dokumentację architektoniczno-urbanistyczną Cmentarza Wojskowego Żołnierzy Wojska Polskiego na Westerplatte.  Projekt obejmuje realizację cmentarza wraz z uczytelnieniem reliktów Wartowni nr 5 i Willi Oficerskiej. Na najbliższe miesiące przewidziane są działania projektowe wraz z uzyskaniem niezbędnych uzgodnień. W ramach prac zostaną przeprowadzone także badania archeologiczne. Elementy wchodzące w skład aktualnego cmentarza zostaną zdemontowane oraz zdeponowane w magazynach Muzeum II Wojny Światowej, a także częściowo na terenie bazy archeologicznej na Westerplatte. Szczególną troską objęty zostanie historyczny krzyż, który zostanie oczyszczony i poddany konserwacji. Ponadto specjalistyczna firma przeprowadzi prace ekshumacyjne, a spoczywające na Westerplatte szczątki mjr. Henryka  Sucharskiego oraz  kpr. Andrzeja Kowalczyka zostaną złożone tymczasowo w bazylice pw. św. Brygidy w Gdańsku. Tam spoczywać będą do czasu ich uroczystego pochowania na nowym cmentarzu, wraz z pozostałymi Obrońcami z września 1939 r., których szczątki zostały odnalezione jesienią 2019 r. na Westerplatte. Rozpoczęcie prac budowlanych zaplanowano na grudzień 2021 r.

HISTORYCZNY BUDYNEK ELEKTROWNI

W ramach I etapu budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939 prowadzane są m.in. działania zmierzające do udostępnienia zwiedzającym w IV kwartale 2022 r. historycznego budynku Elektrowni. W obiekcie znajdować się będzie nowoczesna wystawa prezentująca m.in. najważniejsze zabytki archeologiczne odnalezione w trakcie kolejnych sezonów prac wykopaliskowych na Westerplatte. Do końca marca w ramach postępowania przetargowego, wyłoniona zostanie pracownia, która opracuje projekt modernizacji budynku Elektrowni wraz z aranżacją jej wnętrz oraz zagospodarowaniem terenu nieruchomości.

II i III ETAP INWESTYCJI – KONKURS ARCHITEKTONICZNY

W IV kwartale 2021 r. Muzeum II Wojny Światowej ogłosi konkurs architektoniczny na II i III etap budowy Muzeum Westerplatte i Wojny 1939. Zasięg tej części inwestycji obejmie cały dostępny dla zwiedzających teren Pola bitwy na Westerplatte, m.in. Czerwony Mur, strefę magazynową, Budynek Zawiadowcy Stacji oraz Placówkę „Fort”, jak również budowę nowego obiektu mieszczącego przestrzeń wystawienniczą. Na tym obszarze planowane są działania konserwatorskie tj. remonty budowli oraz aranżacja całego pleneru, w tym odtworzenie historycznego układu komunikacyjnego Westerplatte.

ARCHEOLOGIA

12 marca 2021 r. Muzeum II Wojny Światowej rozpoczyna VII etap badań archeologicznych na Westerplatte. Głównym założeniem badań realizowanych w tym roku jest kompleksowe udokumentowanie reliktów dwóch budynków wchodzących w skład Wojskowej Składnicy Tranzytowej: Wartowni nr 5 oraz Willi Oficerskiej. Ocena stanu ich zachowania jest niezbędna do opracowania szczegółowego projektu trwałego zabezpieczenia i wyeksponowania budowli.

Ponadto celem badań archeologicznych jest potwierdzenie bądź wykluczenie obecności kolejnych pochówków na terenie przyległym do miejsca, gdzie jesienią 2019 r. muzealni archeolodzy odnaleźli mogiły dziewięciu polskich obrońców Westerplatte. Dotychczas, w tym miejscu zbadano obszar o powierzchni 500 m2, natomiast w bieżącym roku pracami zostanie objęte kolejne 200 m2 terenu.

PRACE SAPERSKIE

Pole bitwy na Westerplatte będące przez lata miejscem walk, a następnie „poligonem” saperskim, skrywa nie tyko wiele artefaktów o znaczeniu historycznym, ale również liczne materiały wybuchowe. Od 15 marca 2021 r. do 2. połowy kwietnia br. saperzy Wojska Polskiego rozpoczną kolejny etap prac zmierzających do kompleksowego oczyszczanie terenu półwyspu. W bieżącym roku działania te zostaną przeprowadzone na obszarze o powierzchni 66 300 m². Prace nie tylko zapewnią bezpieczeństwo zwiedzającym, ale też pozwolą na pozyskanie do zbiorów muzealnych wielu cennych zabytków związanych ze służbą polskich żołnierzy na Westerplatte oraz bohaterską obroną Wojskowej Składnicy Tranzytowej we wrześniu 1939 r.